Pages

Wednesday, December 31, 2025

Đọc Ocean Vương

"Một thoáng ta rực rõ ở nhân gian"

Tôi đã muốn viết về cuốn sách này từ khi đọc những trang đầu tiên. Một tác phẩm văn xuôi nhưng đọc lên rất thơ. Câu từ nhẹ nhàng dù ý nghĩa của chúng có thể rất chua xót. 

Đây là câu chuyện về những sự kết nối. Trước tiên là người con trai cố gắng kết nối với người mẹ của mình, một người mẹ là dân di cư, sống lay lắt trong một xã hội xa lạ, một người mẹ không vượt qua được những tổn thương tâm lý từ chiến tranh, một người mẹ rất tốt và một người mẹ tồi. Người mẹ ấy đã vô số lần vô thức làm tổn thương con mình. Không trách móc mẹ, câu con trai ấy đã tìm cách để hiểu mẹ mình hơn, thông cảm hơn cho nỗi đau và những cơn thịnh nộ của mẹ. Để làm được điều đấy, tấm lòng của cậu ấy phải bao la hơn tấm lòng của một người con trai trong gia đình. Cậu ấy phải mở rộng tấm lòng với cả thế giới, không chỉ là thế giới của con người và không chỉ là thế giới của những điều đang hiện hữu. 

Đây là câu chuyện về sự sống và không sống. Câu chuyện mở đầu với hình ảnh một đầu thú khô được treo trên tường, rồi đến những con côn trùng có số phận mỏng manh. Câu chuyện tiếp theo kể về những người di cư như người mẹ, người bà, những người hàng xóm sốc thuốc và cả công cuộc mưu sinh lam lũ trong một xã hội còn đầy rẫy những bất công và phân biệt chủng tộc. Tất cả những trải nghiệm đó đã làm nên một cậu con trai đặc biệt nhạy cảm với cuộc sống.

Đây là câu chuyện về ý chí. Không chỉ là ý chí vươn lên mà còn là ý chí cho phép mình được đối xử như thế nào. Người con trai biết việc bạo hành của mẹ mình là do hậu quả của chiến tranh và cậu không giận mẹ vì điều đó. Người con trai trải qua những đau đớn trong mối quan hệ tình cảm nhưng cậu cho phép điều đó ở người bạn của mình. Bằng không cậu sẽ chọn bước ra khỏi nỗi đau một cách dứt khoát chứ không để ai ve vuốt sự tổn thương cậu phải chịu đựng.

Câu chuyện giúp tôi suy nghĩ nhiều hơn về mối quan hệ với gia đình. Hóa ra người nhà, hoặc những người coi nhau như người nhà, có thể chịu đựng nhau đến mức thế, yêu thương nhau đến vậy. 

Tác phẩm có cốt truyện phi tuyến tính như những lời kể tâm tình của con với mẹ. Những suy nghĩ khi thì dẫn lối về quá khứ, khi thì quay ngược lại thực tại, đang ở trong câu chuyện của người này lại liên hệ với câu chuyện của người khác, đang trong câu chuyện của cá nhân lại móc nối với những phê bình xã hội. Ấy vậy mà không rối, mà lại nhịp nhàng như hơi thở.

Một cậu con trai tầm tuổi tôi đã trải qua những gì để viết nên một tác phẩm như thế?

 


 

  


Sunday, December 14, 2025

Teachers and improvisers

I had been searching for an improv class for the past five years, but either I couldn’t find one or the class location was far from my place. Luckily, this year, I found one class near my house. There are so many wonderful things about the teacher, the classmates, the atmosphere, but now I will focus on how improv skill can carry over into my teaching.

As a teacher, thinking on the spot is the norm. Although we, teachers, have to do lesson planning down to every minute, that plan only works 70-80% of the time in the class. We expect the students to be on time, complete all the homework and adhere strictly to our instructions, but in reality, we have to deal with unexpected and unwanted situations that interfere with what we plan. Hence, instead of being passive and angry, we had better “YES AND” the situation to let the class finish on a high note. By YES AND, I mean we have to accept the unexpected and make quick decisions on how to continue with the class, and how to switch to a plan B and still achieve some of our learning objectives.
As an improviser, we take care of ourselves and our acting partners. We set up the ground rules about what we can do physically and verbally before we proceed with any scene together. We are careful not to upset others with our language, behavior or manner. We respect the boundaries set by each and every person in our group. Similarly, a teacher should be careful not to hurt students’ feelings through their use of language, attitude or behaviors. Sometimes as a teacher, I reacted too quickly to what I considered a mistake in my students’ work. Upon reflecting on such experiences, I know I should have refrained from criticizing as even a quick comment can discourage students from taking initiative next time. To quote my improv teacher, “You should embrace the mistakes and let them be a part of the play.”
As an improviser, my task is not to be the funniest or most communicative character but to become a co-creator, a co-architect of the scene. Once we initiate a line, make sure it’s understandable to our partners or we have to provide the clues when the going gets tough. At the end of the day, what the audience cares about is whether the scene makes sense. In the same vein, in a class, teachers should do everything possible to make learning, not just the lecturing, happen. To do so, teachers should create tasks that are within their students’ zone of proximal development, be ready to accept their challenges yet not to let things go too far from the agreed learning objectives.
As an improv learner, I am still a bit rigid. As a teacher, I need more flexibility and adaptability. Yet I am learning and growing in both roles, more willing to respond to the moment while trying to allow myself, and others, to have fun in the process.